Hanoi Website

Đó là tình cảm của đạo diễn người Pháp Daniel Roussel đối với Việt Nam đã được khẳng định bằng 20 bộ phim tài liệu về Việt Nam trong tổng số 30 bộ phim mà ông đã làm được trong suốt quá trình hoạt động nghệ thuật của mình. Khán giả cả nước đã biết đến ông qua những bộ phim “Tù binh ở Hà Nội - Hilton”, “Điện Biên Phủ - cuộc chiến giữa voi và hổ” được thực hiện ròng rã suốt 15 năm...
Nhưng chưa mấy ai biết, người đạo diễn này còn có một bộ ảnh rất giá trị về Hà Nội và sẽ được ông dành tặng cho website 1.000 năm Thăng Long-Hà Nội.

- Được biết ông đang lưu giữ một bộ ảnh rất giá trị về Thủ đô thân yêu của chúng tôi. Vậy ông có thể cho biết bộ ảnh đó đề cập đến Hà Nội của giai đoạn nào không?

- Daniel Roussel: Tôi sống ở Hà Nội 6 năm (1980-1986) trong cương vị phóng viên thường trú của Báo Nhân Đạo (cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Pháp). Hà Nội lúc đó đối với tôi thật kỳ lạ, dường như là nơi duy nhất trên thế giới không có người nước ngoài, hoặc là có nhưng rất ít.

Khi xem ảnh, bạn có thể cho đó là Hà Nội cách đây 50 năm, 30 năm, hay 20 năm cũng không có gì là sai, thời gian dường như là đứng lại, chỉ có điều là không còn chiến tranh. Khác với những người Pháp đã từng đến trước tôi, họ đến rồi đi rất nhanh, tôi ý thức được mình sẽ là một nhân chứng sống vào thời điểm đó. Nên tôi đã dùng máy ảnh để ghi chép lại khung cảnh của Hà Nội lúc bấy giờ.

- Ông nghĩ là Hà Nội sẽ thay đổi rất nhanh chóng?

- Daniel Roussel: Tôi biết là Hà Nội sẽ thay đổi rất nhanh chóng sau đó, những tòa nhà cao ốc sẽ mọc lên thay thế cho những khu phố cổ. Những con đường cũng sẽ rộng lớn hơn, to hơn. Những hình ảnh trước kia của Hà Nội sẽ vĩnh viễn chỉ còn lại trong ký ức như một ông cụ bơm bút bi, tay luôn xanh lè vì mực bám đầy ra tay, hay những gánh hàng rong có ánh đèn dầu le lói đi trong đêm khuya. Tôi muốn các thế hệ người Việt Nam sau này, biết đến Hà Nội của một thời đã qua, nhìn lại chính mình trong cái xô bồ của cuộc sống ngày hôm nay.

-  Và ông đã ghi lại một hình ảnh về Hà Nội như thế nào?

- Daniel Roussel: Đó là một “thành phố thôn quê”, yên bình và tĩnh lặng đến lạ kỳ. Tôi còn nhớ buổi chiều chỉ đến 7h tối là trên đường phố không còn ai. mọi người ăn mặc gần giống nhau, phụ nữ không trang điểm, một cô gái khi nhìn thấy người nước ngoài, họ tỏ ra rất ngạc nhiên, vội vàng lấy nón che đi. Hà Nội lúc đó rất nghèo, hàng hóa không có, chỉ có vài thứ lặt vặt được những người ở quê mang ra bán. Nhưng đặc biệt, người Hà Nội sống rất hãnh diện và tự hào. Đám cưới chỉ tặng nhau một miếng vải nhưng lại rất tình cảm, đầm ấm.

- Ngày ông rời Hà Nội là năm 1986, lúc đó Việt Nam bắt đầu thời kỳ đổi mới. Vậy hình ảnh cuối cùng mà ông ghi nhận được trước khi về nước là gì?

- Daniel Roussel: Đó là một khung cảnh Hà Nội rất thanh bình. Vì thế, khi về nước, tôi cảm thấy rất hài lòng với những tác phẩm của mình, nhưng tôi lại thấy trái tim của mình như đang chảy máu, hình ảnh về Hà Nội cứ ám ảnh trong tôi.

- Đó có phải là động lực để ông đi đi về về giữa Việt Nam và Pháp?

- Daniel Roussel: Năm 1988, tôi đã quay lại Hà Nội nhưng là để làm phim. Lúc đó, Hà Nội đã bắt đầu thay đổi. Và cho đến ngày hôm nay thì là một Hà Nội hoàn toàn khác so với Hà Nội trong bộ ảnh mà tôi chụp trước đây.

- Vậy điều gì khiến ông nhớ nhất về Hà Nội, con người Hà Nội?

- Daniel Roussel: Chính tôi cũng cảm thấy người Hà Nội rất lãng mạn, dường như mỗi người Hà Nội là một nhà thơ. Ngày trước tôi thường đạp xe lên làng hoa Nghi Tàm, khi nhìn mỗi thế cây cảnh được người trồng hoa tỉa tót, tôi đều thấy rõ sự lãng mạn trong đó, đúng là trong mỗi tĩnh vật đều tìm thấy con người tâm hồn.

- Quá trình đi làm các bộ phim về Việt Nam, ông đã tiếp xúc với các cựu chiến binh từng trải qua 2 cuộc chiến tranh. Và sau một thời gian gặp lại họ, ông có thể chia sẻ một vài cảm xúc của mình?

- Daniel Roussel: Những cựu chiến binh tôi từng gặp những năm 1980 đến nay họ vẫn sống rất giản dị cho dù cuộc sống vật chất của ngày hôm nay đã tốt hơn trước rất nhiều. Họ vẫn đi trên những chiếc xe đạp cũ kỹ, dường như rất ngại bước chân lên taxi vì nó quá đắt đỏ. Và đặc biệt, là họ vẫn giữ được nguyên vẹn lý tưởng.

- Dự kiến bộ ảnh đặc biệt của ông sẽ được ra mắt công chúng vào thời gian nào?

- Daniel Roussel: Có lẽ là sau festival cầu Long Biên (10-10-2009).

- Xin cảm ơn ông!

Theo An ninh thủ đô