Hanoi Website

Ngày 19/12/1946 - Ngày mở đầu cuộc kháng chiến toàn quốc.

Cách mạng tháng Tám thắng lợi, Hà Nội trở thành Thủ đô của nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, nhưng thực dân Pháp hiếu chiến vẫn không từ bỏ âm mưu xâm lược nước ta một lần nữa. Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Trung ương Đảng, đứng đầu là Hồ Chủ Tịch, Thành ủy Hà Nội đã lãnh đạo nhân dân vừa xây dựng và bảo vệ chính quyền, vừa tích cực chuẩn bị mọi mặt để kháng chiến. 20h3' ngày 19/12/1946, quân dân Thủ đô đã chủ động nổ súng đánh thực dân Pháp, mở đầu cuộc kháng chiến toàn quốc.

Địch dự định chiếm Thủ đô trong vòng 24 tiếng, nhưng chúng đã hoàn toàn thất bại. Quân dân Hà Nội đã giữ Thủ đô 60 ngày đêm. Sau 2 tháng chiến đấu anh dũng, với tinh thần "Thà chết không chịu làm nô lệ", "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh", hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ Trung ương Đảng giao cho, đến ngày 17/2/1947, Trung đoàn Thủ đô đã rút lui khỏi thành phố, ra hậu phương để bảo toàn lực lượng cho cuộc chiến đấu lâu dài.

Kết quả 60 ngày chiến đấu, quân dân Thủ đô đã tiêu diệt gần 2000 tên địch, phá hủy trên 100 xe quân sự, bắn rơi và phá hủy 5 máy bay, bắn chìm 2 ca nô, đánh bại chiến lược "đánh nhanh thắng nhanh" hòng đánh chiếm thành phố trong vòng 24 giờ của thực dân Pháp.

Thắng lợi của quân dân Thủ đô trong cuộc chiến đấu 60 ngày là thắng lợi của đường lối chiến tranh nhân dân, toàn dân, toàn diện của Đảng; là thắng lợi của truyền thống yêu nước và chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam. "Đây là một bước mở đầu oanh liệt của cuộc kháng chiến vĩ đại chống thực dân Pháp, góp phần làm rạng rỡ truyền thống Đông Đô - Thăng Long - Hà Nội". Chiến đấu giam chân địch và tiêu hao chúng trong thành phố, quân dân Thủ đô đã góp phần bảo vệ cho Trung ương Đảng, Chính phủ, Chủ tịch Hồ Chí Minh và tạo điều kiện thuận lợi cho nhân dân cả nước vững tin vào cuộc kháng chiến lâu dài.

Chiến thắng vang dội của nhân dân Hà Nội giai đoạn từ 1947 - 1950.

Trận đánh sân bay Bạch Mai

Đêm 17 rạng sáng 18/1/1950, các chiến sĩ tiểu đoàn 108 của Mặt trận Hà Nội có sự giúp đỡ hỗ trợ của du kích Tam Kim dưới sự chỉ huy của Tiểu đoàn trưởng Trần Hải đã chia làm 3 mũi bí mật luồn vào sân bay Bạch Mai đặt mìn, phá hủy và đốt cháy 25 máy bay, 60 vạn lít xăng dầu, 32 tấn vũ khí và trang bị của địch. Sau trận này, Tiểu đoàn 108 được Chính phủ tặng thưởng Huân chương Quân công hạng Ba.

Phong trào đấu tranh của học sinh, sinh viên Hà Nội

Ngày 9/1/1950, học sinh Trần Văn Ơn bị địch bắn chết trong cuộc biểu tình của học sinh - sinh viên Sài Gòn. Để có tình đoàn kết đấu tranh, học sinh- sinh viên Hà Nội dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ, đã đồng loạt tổng bãi khóa, để tang Trần Văn Ơn. Ngày 20/11950, toàn thể học sinh - sinh viên các trường đã đổ về Nhà hát lớn, làm lễ cầu hồn và từ đó xuống chùa Quán Sứ làm lễ cầu siêu cho Trần Văn Ơn. Cuộc đấu tranh công khai của học sinh - sinh viên được đông đảo nhân dân ủng hộ làm chấn động dư luận trong và ngoài thành phố. Đây là phong trào đấu tranh chính trị lớn nhất của nhân dân Hà Nội kể từ tháng 3/1947.

Những hoạt động chủ yếu của quân dân Hà Nội phối hợp với quân dân cả nước trong Đông Xuân 1953 - 1954

Tập kích sân bay Gia Lâm: đêm 3 rạng sáng 4/3/1954, Đại đội 8 của Mặt trận Hà Nội và 3 dân quân địa phương do đồng chí Vũ Văn Sự chỉ huy đã bí mật tập kích sân bay Gia Lâm phá hủy 18 máy bay, đốt kho xăng, tiêu diệt 16 tên địch, gây khó khăn cho địch trong việc tiếp tế, ứng cứu cho tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.

Phong trào ký kiến nghị đòi hòa bình. Ngày 12/4/1954, một số nhà trí thức tiêu biểu của Hà Nội (bác sĩ Trần Văn Lai, Phạm Khắc Quảng, Luật sư Bùi Tường Chiểu, Vũ Văn Hiền) đã ký vào bản kiến nghị yêu cầu các bên tham chiến cùng nhau thương lượng, chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Đông Dương. Bản kiến nghị được đưa sang Pari, đăng trên báo chí công khai của nước Pháp đã có ảnh hưởng tích cực đối với dư luận trong nước và quốc tế. Ngay sau đó, Đảng bộ đã phát động phong trào "ký kiến nghị hòa bình" trong các tầng lớp nhân dân. Bản kiến nghị đã đáp ứng đúng nguyện vọng của nhân dân, nên phong trào nhanh chóng phát triển trong quần chúng thành phong trào chính trị sâu rộng. Đến tháng 6/1950, các đoàn thể đã thu được hàng vạn chữ ký.

Phong trào chống địch bắt lính, đẩy mạnh địch ngụy vận. Từ Đông - Xuân 1953 - 1954, phong trào chống bắt lính đã được dấy lên mạnh mẽ trong học sinh - sinh viên, công chức thanh niên, phụ nữ với khẩu hiệu "Đi lính là chết vô ích", "quyết giữ con em không đi lính cho giặc". Phong trào đã diễn ra với nhiều hình thức phong phú: không khai báo, không trình diện, lẩn trốn (trốn tại chỗ, trốn về quê, trốn ra vùng tự do), đấu tranh ở các trại tập trung Ngọc Hà, Sinh Từ, Lò Đúc, lấy chữ kuý vào kiến nghị phản đối luật "Tổng động viên", bãi khóa chống quân sự học đường.

Song song với cuộc đấu tranh chống địch bắt lính, công tác địch - ngụy vận được đẩy mạnh với lính Âu - Phi và ngụy binh, cảm binh; không chỉ cán bộ của Ban địch vận mà quần chúng ở các đoàn thể cũng tham gia địch ngụy vận với khẩu hiệu "Lập công trở về với Tổ quốc". Từ tháng 3 đến tháng 6/1954 địch đóng ở trường Bưởi, Việt nam học xá, Đấu Xảo, Bạch Mai, trại Bảo chính đoàn (41 Hàng Bài), tan rã hàng ngũ. Hơn 19.000 tên, cả sĩ quan và binh lính địch đã đảo ngũ, không kê hàng nghìn tên trong tổ chức Bảo chính đoàn và địa phương quân tan rã tại chỗ hoặc trở về với nhân dân.

Sưu tầm