Chùa Châu Long

Chùa Châu Long ở số nhà 44 phố Châu Long, phường Trúc Bạch, quận Ba Đình, Hà Nội. Được xây dựng từ thời Trần và được đại tu vào thời Hậu Lê. Ở thế kỷ thứ XIX, chùa thuộc thôn Châu Long, tổng An Thành, huyện Vĩnh Thuận, phủ Hoài Đức. Chùa nằm trên gò đất cao trông ra hồ Trúc Bạch. Chùa có hình chữ Đinh, phía trước là tiền đường, sau là hậu cung. Trong chùa có tám cửa võng được chạm trổ tinh vi hình long, ly, quy, phượng, hoa, lá, vân , mây… cũng như nhiều hoành phi, câu đối và tượng Phật.

Tượng Phật còn lại 23 pho, được bố trí trên các bệ thờ nói chung cũng giống như chùa khác, hầu hết đáng chú ý về mặt nghệ thuật. Hai pho tượng Văn Thù cưỡi thanh sư, Phổ Hiền ngồi trên voi trắng, đều là những tượng đồng ít thấy trong nghệ thuật đúc tượng cổ. đặc biệt, chùa có tượng Thế tôn cao hơn 3m cốt gỗ phủ đất nện, tượng Thích Ca Cửu Long bằng gỗ, tượng Di Lặc bằng đồng, 10 pho tượng Thập điện Diêm vương , tượng Đức Ông, tượng Thánh Hiền và tượng A Di Đà … mang nét tạo tác đẹp.

Chùa có nhiều bức tranh nhỏ, hoành phi, câu đối, bài thơ khắc trên gỗ. Ngoài những đồ bằng gỗ còn bát hương, choé, bình, bộ ngũ sự, 2 chuông đồng, trong đó có 1 quả được chuyển từ chùa Vĩnh Phúc tới.

Chùa Châu Long, ngoài toà tam bảo thờ Phật, còn có điện thờ Mẫu, nhà Tổ, nhà bếp, nhà ăn, nhà tăng… Điện thờ Mẫu gồm có 3 pho tượng Tam Phủ, 3 tượng Quan Hoàng, tượng Bà Chúa Thượng Ngàn, 1 tượng Sư Tổ Bồ Đề Đạt Ma và 1 tượng Phật Bà Quan Âm…

Được lập từ thời Trần nên tương truyền có 1 công chúa con vua Trần Nhân Tông đã tới tu ở chùa. Trải qua bao năm tháng, nhiều lần trùng tu, nhưng đến nay chùa vẫn giữ được nét cổ kính, lưu giữ được nhiều tượng cũng như đồ thờ và các đồ trang trí có giá trị nghệ thuật cao. Chùa được công nhận là di tích lịch sử - văn hoá năm 1994.

Theo Hà Nội Di tích Lịch sử và Danh thắng, Doãn Đoan Trinh, Trung tâm UNESCO bảo tồn và phát triển văn hóa dân tộc Việt Nam, Hà Nội, 2000, tr95-96.